Mở bất kỳ cuốn sách tài chính vĩ mô nào ra, bạn cũng sẽ thấy câu: "Vàng không đẻ ra lãi suất. Vì vậy, khi lãi suất ngân hàng tăng, người ta đem tiền gửi tiết kiệm và vàng rớt giá".
Nhưng châm ngôn trên là một sự ngộ nhận và nửa vời. Yếu tố cốt lõi chi phối giá vàng không phải là lãi suất danh nghĩa bạn thấy được ở cửa kính Ngân Hàng, mà là Lãi Suất Thực (Real Yields). Khi hiểu được biểu đồ Lãi Suất Thực (thường là lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm TIPS), bạn sẽ không còn ngạc nhiên trước hành vi "phi logic" của giá vàng.
1. Lãi Suất Thực (Real Yields) Là Gì Cớ Sao Vàng Lại Sợ Nó?
Hãy tưởng tượng bạn có 1 tỷ đồng.
Bạn đọc báo thấy ngân hàng đang cho gửi tiết kiệm mức lãi 6%/năm (Đây là Lãi suất danh nghĩa — Nominal Rate). Trông có vẻ ngon ăn. Bạn nhốt tiền cả năm trời không đụng tới một chỉ mắm.
Đến cuối năm đập heo, lôi lấy 60 triệu tiền lãi ra chợ lạm phát, bát phở tăng giá 10% (Đây là Lạm Phát — Inflation).
Giá trị sức mua thật sự năm qua của đồng 1 Tỷ rớt đi: 6% (Lãi thu về) - 10% (Lạm phát bớt đi) = -4%.
Chúc mừng, Lãi suất thực của bạn đang là số ÂM tăm tối (-4%).
Khung công thức Vĩ Mô định giá Lãi suất Thực Thế giới:
Lãi suất Thực = Lợi suất Trái phiếu CP Mỹ 10 năm - Tỷ lệ lạm phát kỳ vọng Mỹ
Nếu Real Yields đi xuống, và lao xuống vạch Âm. Số tiền nắm giữ dạng tiền giấy đang bốc hơi thảm khốc mỗi giây kể cả khi nó đẻ ra lãi.
Lập tức, dòng tiền Smart Money trên quả đất chạy toán loạn, và chảy ập vào một Bể bơi không thể in thêm giấy lộn và không bị gặm mòn vì Lạm phát: Vàng.
- Vàng là tài sản cứng có nguồn cung hữu hạn.
- Nó không trả lãi, tức là Lãi suất danh nghĩa của Vàng luôn bằng 0%.
- Nhưng khi Lãi suất Thực (Real Yields) của các kênh gửi tiền rơi xuống số âm (-), cái mốc 0% nghèo nàn của Vàng trở thành bức tường phòng thủ kiên cố, vô hình trung trở thành khoản Đầu tư Vua.